عنوان اصلی نشست: Go Public! Fund Education (آموزش عمومی را تأمین مالی کنید)
گزارش تخصصی و تفصیلی سخنران دوم
تاریخ برگزاری سخنرانی: دوشنبه، ۱۲ اکتبر ۲۰۲۶
سخنران: نماینده سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد (UNESCO)
حوزه تمرکز: کیفیت یادگیری پایه، هدف توسعه پایدار (SDG 4.c)، معیارهای استاندارد بودجه‌ریزی، منزلت منصب معلمی و مسئولیت همگانی
۱. استعاره فونداسیون و مسئولیت مشترک (Shared Responsibility)
نماینده یونسکو سخنرانی خود را با طرح یک چالش فکری عمیق درباره بحران یادگیری آغاز کرد. او مقایسه‌ای ملموس میان ساخت سازه‌های عمرانی و نظام آموزشی انجام داد: همان‌طور که هیچ مهندسی حاضر نیست ساختمانی را که فونداسیون آن تنها ۷۰ درصد استحکام دارد بنا کند و هیچ صاحبی در آن سکونت نمی‌کند، در نظام آموزشی نیز غیرقابل قبول است که کودکان پس از ۵ یا ۶ سال تحصیل، همچنان فاقد سواد پایه و توانایی روخوانی باشند.
سخنران تأکید کرد که اگرچه مطالبه برای افزایش بودجه و سرمایه‌گذاری عمومی یک حق مسلم است، اما این مطالبه باید هم‌زمان با پذیرش مسئولیت مشترک برای ارتقای کیفی خروجی‌های یادگیری همراه باشد. افزایش بودجه آموزش زمانی معنای واقعی می‌یابد که تأثیر مستقیم خود را در کلاس‌های درس، رشد واقعی دانش‌آموزان و تضمین حق بنیادین کودکان برای یادگیری باکیفیت نشان دهد.
۲. تحقق هدف توسعه پایدار (SDG 4.c) و الگوهای موفق جهانی
بخش محوریت‌یافته دیگری از ارائه به هدف توسعه پایدار (SDG 4.c) اختصاص داشت که بر تأمین معلمان واجد شرایط، آموزش‌دیده و باانگیزه تمرکز دارد. نماینده یونسکو تصریح کرد که یکی از علل اصلی بحران یادگیری در سطح جهان، حضور نیروهای فاقد صلاحيت و آموزش‌های رسمی پداگوژیک (روش‌های تدریس) در کلاس‌های درس است.
تحلیل تجربیات جهانی نشان می‌دهد که موفق‌ترین نظام‌های آموزشی در دنیا، آن‌هایی هستند که:
شغل معلمی در آن‌ها یک حرفه بسیار محترم، پرافتخار و جذاب برای برترین استعدادها جامعه محسوب می‌شود.
نظام جذب و گزینش معلمان بر اساس بالاترین استانداردهای علمی و ارزیابی‌های کیفی شکل گرفته است.
برنامه‌های آموزش ضمن خدمت مداوم و مسیرهای ارتقای شغلی شفاف برای حمایت از رشد حرفه‌ای معلم در طول دوره خدمت وجود دارد.
۳. ضرورت تأمین مالی از منابع عمومی داخلی و شاخص‌های کلان
نماینده یونسکو با اشاره به مکانیزم‌های مالی تاکید کرد که اگرچه اعتبارات و کمک‌های بین‌المللی نقش مکمل ایفا می‌کنند، اما مقطعی و بی‌ثبات هستند. پایداری واقعی و ساختاری هر نظام آموزشی صرفاً از طریق بودجه عمومی پایدار و داخلی محقق می‌شود.
در همین راستا، موضع رسمی، صریح و بین‌المللی یونسکو درباره الزامات بودجه‌ریزی ملی مجدداً مورد تأکید قرار گرفت:
اختصاص حداقل ۶٪ از تولید ناخالص داخلی (GDP) هر کشور به بخش آموزش.
اختصاص حداقل ۲۰٪ از کل بودجه و هزینه‌های عمومی سالانه دولت‌ها به آموزش و پرورش.
۴. منزلت جایگزین‌ناپذیر معلم و دعوت به بازنگری توصیه‌نامه‌ها
در بخش پایانی سخنرانی، یونسکو بر یک اصل بنیادی تأکید کرد: هیچ ابزار، فناوری یا سامانه هوشمندی نمی‌تواند جایگزین نقش یک معلم خوب، باکیفیت و باانگیزه شود و کیفیت هیچ نظام آموزشی از کیفیت معلمان آن فراتر نخواهد رفت.
در همین راستا، نماینده یونسکو از تمامی اتحادیه‌ها، تشکل‌ها و انجمن‌های معلمان دعوت کرد تا با انعکاس تجربیات میدانی خود، در فرآیند بازنگری و به‌روزرسانی توصیه‌نامه‌های سال‌های ۱۹۶۶ و ۱۹۹۷ یونسکو و ILO درباره وضعیت معلمان مشارکت فعال داشته باشند. هدف از این بازنگری، تطبیق استانداردهای حمایتی با چالش‌های نوظهور کلاس‌های درس، حفظ سلامت روان و رفاه معلمان و ارائه راهکارهای عملیاتی برای پاسخگویی به نیازهای آموزشی سده ۲۱ است.