۲۵ شهریور فقط یادآور مرگ #ژینا (مهسا) نیست؛ یادآور روزی است که جامعهای پس از سالها سکوت، ترس و انباشت مطالبات، صدای خود را بلندتر از همیشه به گوش تاریخ رساند.
«زن، زندگی، آزادی» از یک اعتراض آغاز شد، اما خیلی زود روشن شد که مسئله فراتر از یک حادثه است؛ خواستِ جامعهای است که میخواهد آزاد، آگاه، برابر، عادلانه و توسعهیافته زندگی کند.
جنبش ژینا نشان داد که ایرانیان، با وجود تفاوتهای قومی، زبانی، مذهبی، نسلی، جنسیتی و سیاسی، میتوانند حول ارزشهای مشترک به یکدیگر نزدیک شوند. این همبستگی، یکی از مهمترین سرمایههای اجتماعی برای ساختن آینده ایران است.
اما جنبشهای اجتماعی تنها با خشم و اعتراض به مقصد نمیرسند. اعتراض میتواند آغاز راه باشد؛ آنچه مسیر را میسازد، آگاهی، همبستگی، سازمانیافتگی مدنی، گفتوگو، مسئولیتپذیری و تصویر روشن از آینده است.
اگر قرار است از «نه گفتن به وضع موجود» به «آری گفتن به آینده» برسیم، باید جامعهای بسازیم که در آن:
قانون بر قدرت حاکم باشد و قدرت پاسخگو و قابل نظارت باشد؛
حقوق و آزادیهای شهروندی برای همه، بدون تبعیض، محترم شمرده شود؛
زن و مرد از حقوق برابر برخوردار باشند؛
هیچ قوم، زبان، مذهب یا گروهی شهروند درجهدو نباشد؛
آموزش و آگاهی، زیربنای توسعه قرارگیرد؛
عدالت اجتماعی، فرصتهای برابر و مبارزه با فساد تحقق یابد؛
اقتصاد بر پایه دانش، تولید، شفافیت و رقابت سالم شکل بگیرد.
رسیدن به چنین جامعهای کار یک فرد، جریان یا نسل نیست؛ کار میلیونها شهروند آگاه و مسئول است.
همبستگی به معنای یکسان بودن نیست. جامعه سالم، جامعهای است که در آن میتوان متفاوت اندیشید و همچنان بر سر اصول مشترک همکاری کرد. اختلاف نظر طبیعی است؛ آنچه خطرناک است، تبدیل اختلاف به دشمنی و حذف دیگری است.
ایران آینده به فرهنگ گفتوگو، پذیرش تکثر، تحمل مخالف و حل اختلافات از راههای مدنی و مسالمتآمیز نیاز دارد.
مقصد تنها تغییر قدرت نیست؛ مقصد، ساختن ایرانی است که در آن همه انسانها امنیت، کرامت، آزادی و امید به آینده داشته باشند.
اگر «زن، زندگی، آزادی» قرار است میراث تاریخی جنبش ژینا باشد، باید از یک شعار فراتر رود و به فرهنگ زندگی و بنیان جامعه آینده تبدیل شود:
زن؛ نماد برابری و کرامت انسانی
زندگی؛ نماد امنیت، رفاه و شادی
آزادی؛ نماد حق انتخاب، اندیشه، بیان و مشارکت در سرنوشت خویش
۲۵ شهریور، یاد ژینا را تنها با سوگواری زنده نگه نداریم؛ با آگاهی،همبستگی و ساختن جامعهای بهتر،معنای آن را ادامه دهیم.
ژینا رفت؛ اما پرسشی که با رفتنش پیش روی یک ملت گذاشت همچنان باقی است:
آیا میتوانیم ایرانی بسازیم که «زن، زندگی، آزادی» در آن نه یک آرزو، بلکه بخشی از واقعیت زندگی همه شهروندان باشد؟
پاسخ، بیش از هر کس، در دست خود ماست.
✍ انجمن صنفی معلمان فارس
زن زندگی آزادی