خیزش اخیر مردم ایران، بنا بر گزارش رسانههای معتبر بینالمللی و نهادهای مستقل حقوق بشری از جمله هرانا، با سرکوب گسترده، خشونت سیستماتیک و پیامدهای انسانی و اجتماعی سنگین همراه بوده است. اعتراضات در دهها استان و صدها شهر جریان داشته و همزمان با اعمال محدودیتهای شدید اطلاعرسانی و قطع اینترنت، دسترسی به آمار دقیق با دشواری جدی مواجه است
آمار بهروزشده اعتراضات:
تعداد تجمعات/اعتراضات ثبتشده: ۶۳۳ مورد
تعداد شهرهای درگیر (بدون تکرار): ۱۹۲ شهر
تعداد استانهای درگیر (بدون تکرار): ۳۱ استان
جانباختگان تأییدشده: ۵۰۰۲ نفر
معترضان: ۴۷۱۴ نفر
کودکان (زیر ۱۸ سال): ۴۲ نفر
نیروهای حکومتی/وابسته (نظامی و غیرنظامی): ۲۰۷ نفر
غیرمعترض/غیرنظامی: ۳۹ نفر
جانباختگان در حال بررسی: ۹۷۸۷ نفر
مجروحان با جراحات شدید: ۷۳۹۱ نفر
مجموع بازداشتها: ۲۶۸۵۲ نفر
موارد پخش اعترافات اجباری: ۱۹۲ مورد
این ارقام بر اساس روشهای راستیآزمایی چندلایه هرانا منتشر شده و همچنان در حال بهروزرسانی است. ناظران حقوق بشری تأکید میکنند که این آمارها حداقلی بوده و ابعاد واقعی تلفات و بازداشتها احتمالاً فراتر از ارقام کنونی است.
پیامدهای حوزه آموزش و پرورش
بر اساس گزارشهای میدانی و اطلاعیههای تشکلهای صنفی فرهنگیان، حوزه آموزش و پرورش یکی از آسیبپذیرترین بخشها در جریان سرکوب اخیر بوده است. دانشآموزان، دانشجویان، معلمان و استادان دانشگاهها نهتنها در اعتراضات حضور داشتهاند، بلکه بهطور مستقیم هدف بازداشت، احضار، تعلیق تحصیلی و فشارهای امنیتی قرار گرفتهاند. تعطیلیهای مقطعی مدارس و دانشگاهها، اختلال در آموزش آنلاین بهدلیل قطع اینترنت و فضای امنیتی حاکم، فشار روانی سنگینی بر خانوادهها، معلمان و دانشآموزان وارد کرده و حق بنیادین آموزش را بهشدت تضعیف کرده است.
معلمان جانباخته
▪️ کامران اکبری؛ معلم؛ اسلامآباد غرب؛ ۱۸ دیماه
▪️ کرمعلی اعلایی؛ معلم بازنشسته؛ خمینیشهر؛ ۱۸ دیماه
▪️ رضا ؛ معلم بازنشسته؛ چالوس؛ ۱۸ دیماه
معلمان و فعالان صنفی در بازداشت:
آرمان شاپوری؛ معلم؛ ایذه | بازداشت: ۹ دی
شروین حمیده؛ معلم _کرج (گوهردشت) | بازداشت: ۱۱ دی
جلیل شیردل؛ معلم بازنشسته _بابل | بازداشت: ۱۴ دی
اسماعیل خدایاری؛ معلم _قزوین | بازداشت: ۱۴ دی
کیومرث واعظی؛ معلم بازنشسته _سنقر | بازداشت: ۱۵ دی
حمید رحمتی؛ معلم بازنشسته و عضو هیئتمدیره کانون صنفی شهرضا | بازداشت: ۱۷ دی
عبدالله رضایی؛ فعال صنفی و عضو شورای هماهنگی _هرسین | بازداشت: ۱۸ دی
رضا مسلمی؛ فعال صنفی معلمان _همدان | بازداشت: ۱۹ دی
معلمان و فعالان صنفی آزاد شده:
شکرالله احمدی؛ بازرس شورای هماهنگی و عضو هیئتمدیره انجمن صنفی معلمان فارس
فاطمه زارعی؛ معلم بازنشسته؛ مشهد
ابوالفضل رحیمیشاد؛ معلم و فعال مدنی تهران
علیحسن بهامین؛ فعال صنفی؛ یاسوج
موارد جدید گزارششده
محسن شعبانی؛ ۳۲ ساله؛ معلم فیزیک و عکاس _قزوین | بازداشت: ۱۹ دی
حسین رمضانپور، فعال صنفی معلمان استان خراسان شمالی؛ بجنورد | بازداشت ۱۹ دیماه
بر اساس گزارشهای حقوق بشری، دستکم سه معلم در جریان تجمع اعتراضی در شیراز توسط نیروهای امنیتی بازداشت شدهاند. تا زمان تنظیم این گزارش، اطلاعاتی درباره محل نگهداری و وضعیت آنها منتشر نشده است.
ابعاد انسانی و اجتماعی
در کنار این ابهام آماری، ابعاد انسانی سرکوبها عمیق و دردناک است: خانوادههای بسیاری داغدار یا در بیخبری از وضعیت بازداشتشدگان بهسر میبرند و گزارشها از فشار امنیتی، جلوگیری از سوگواری و محرومیت مجروحان از درمان مناسب حکایت دارد
شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان ایران با محکومیت سرکوب خونین خیزش مردمی، بازداشت گسترده معلمان، دانشآموزان و فعالان صنفی، و اعمال فشار سیستماتیک بر خانوادهها، تأکید میکند که استفاده از خشونت سازمانیافته علیه مردم معترض، بهویژه در محیطهای آموزشی، نقض آشکار حقوق بشر، حقوق کودک و حق بنیادین آموزش است. این شورا مسئولیت مستقیم این جنایات را متوجه آمران و عاملان سرکوب دانسته و بر آزادی فوری و بیقیدوشرط تمامی بازداشتشدگان، پایان دادن به امنیتیسازی آموزش و پاسخگویی شفاف نهادهای مسئول تأکید میکند.